İlaçlı ve makineli petek temizliği arasındaki fark nedir?

İlaçlı petek temizliği nedir?

İlaçlı temizlikte tesisat suyuna, ısıtma sistemleri için üretilmiş bir temizleyici karıştırılır. Temizleyici, peteklerin dibine çöken çamuru ve metal yüzeylere yapışmış tortuyu yumuşatır, suyun içinde dağılabilir hâle getirir.

Bu ürünler peteğin, boruların ve kombinin metal ve conta parçaları düşünülerek hazırlanır. Ne kadar kullanılacağı ve sistemde ne kadar kalacağı ürünün talimatına göre belirlenir. Önemli olan, tesisat için üretilmiş bir ürün seçmek ve iş bitince sistemi iyice durulamaktır.

İlaç tek başına bir şeyi dışarı atmaz. Çözülen çamur hâlâ tesisatın içindedir; onu dışarı çıkaracak güçlü bir su akışı gerekir.

Makineli petek temizliği nedir?

Makineli temizlikte tesisata bir temizlik makinesi bağlanır; bağlantı genellikle kombinin ya da bir peteğin bağlantısından yapılır, çıkan su bir hortumla gidere verilir. Makinenin pompası suyu, kombinin kendi pompasından çok daha güçlü bir akışla döndürür. Petekler sırayla açılıp kapatıldığında bu güç her seferinde tek bir peteğe verilir ve dipteki çamur yerinden koparılarak dışarı alınır.

Bazı makineler suyun akış yönünü değiştirebilir ya da suya kısa basınç darbeleri verebilir; amaç yine yapışmış tortuyu yerinden oynatmaktır. Ama makinenin gücü ne kadar yüksek olursa olsun, yıllar içinde yüzeye yapışmış tortuyu yalnız suyla sökmek zordur.

Neden birlikte kullanılır?

İki yöntem aynı işin iki yarısını yapar. Kısaca karşılaştırırsak:

• İlaç: Tortuyu çözer ve yumuşatır, ama dışarı atamaz.
• Makine: Suyu güçlü döndürüp çamuru dışarı atar, ama yapışmış tortuyu tek başına sökmekte zorlanır.
• İkisi birlikte: İlaç tortuyu çözer, makine çözülen tortuyu her petekten tek tek dışarı alır.

Mutfaktan bir benzetme

İlacı, tencerenin dibine yapışmış yemeği yumuşatan ılık suya benzetebilirsiniz; makine ise yumuşayan kiri yerinden söküp akıtan fırçadır. Yalnız suda bekleyen tencere temizlenmez, kuru tencereyi fırçalamak da yorucu ve yarım kalan bir iştir. Petekte de durum aynıdır.

Bizim yöntemimiz

“İlaçlı mı, makineli mi?” sorusunun cevabı çoğu evde “ikisi birlikte”dir. Biz de her işte makineyi ve tesisata uygun ilaçlı suyu birlikte kullanıyoruz. Çalıştığımız yere ve peteklerin altına koruyucu örtü seriyor, ilk çıkan suyu şişeye alıp size gösteriyor, ardından tesisatı berrak su gelene kadar durulayıp koruyucu ekliyoruz.

Aynı yöntemi yerden ısıtmada da uyguluyoruz: makineyi kollektöre bağlayıp her hattı ayrı ayrı yıkıyoruz.

İlaçsız petek temizliği olur mu?

Yeni ya da az kirli bir tesisatta yalnız temiz suyla yapılan makineli yıkama yeterli olabilir. Ama birkaç yıllık bir tesisatta ilaçsız yıkama çoğunlukla yalnız gevşek çamuru alır. Peteğin dibine yapışmış tortu yerinde kalır ve sorun kısa sürede geri gelir.

İlk çıkan su bu konuda iyi bir göstergedir. Koyu, çamurlu bir su geliyorsa tesisat uzun zamandır temizlenmemiştir ve ilaçlı yıkama gerekir.

İlaçlı petek temizliği kombiye zarar verir mi?

Doğru yapıldığında hayır. Kombiye zarar verme riski ilacın kendisinden çok yanlış kullanımdan gelir:

• Tesisat için üretilmemiş ya da çok güçlü bir kimyasal kullanmak
• Ürünün talimatındaki orandan fazlasını koymak
• İş bitince sistemi iyice durulamamak
• Durulamadan sonra koruyucu eklememek ve basıncı ayarlamamak

En önemli adım: durulama

İlaçlı temizliğin en önemli adımı aslında son adımdır. Tesisat, berrak su gelene kadar temiz suyla durulanır; ardından koruyucu eklenir ve kombi basıncı ayarlanır.

Temizlik yapılmadığında da kombi risk altındadır. Tesisatta dolaşan çamur kombinin pompasına ve ısı değiştiricisine taşınabilir. Doğru yapılan bir temizlik, kombiyi bu yükten kurtarır.

Koruyucu (inhibitör) ne işe yarar?

Koruyucu, temizliğin sonunda tesisat suyuna eklenen bir sıvıdır. Metal yüzeylerde ince bir koruma oluşturarak paslanmayı ve kireçlenmeyi yavaşlatır; böylece çamur daha yavaş birikir.

Tesisata yeni su eklendikçe koruyucu seyrelir. Kombiye sık su eklenen evlerde temizlik aralığının kısalmasının bir sebebi de budur.

Koruyucu temizliğin yerine geçmez. Kirli bir tesisata eklendiğinde çamuru temizlemez; yalnızca temizlenmiş bir tesisatın daha uzun süre temiz kalmasına yardım eder.

Petek temizleme ilacını kendiniz dökebilir misiniz?

Market ve internette satılan petek temizleme ilaçları genellikle kombinin doldurma tarafından ya da bir petekten tesisata konacak şekilde satılır. Ama ilacın çözdüğü çamur, güçlü bir yıkama olmadan tesisattan tam olarak atılamaz; durulama yapılmazsa ilaç da sistemde kalır.

Ürün tesisatınıza uygun değilse contalara ve kombiye zarar verebilir. Bu yüzden ilaçlı temizliği makineyle ve durulamayla birlikte yaptırmanızı öneririz.

Hangi ilacın kullanıldığını sorun

Temizlikte hangi ürünün kullanıldığını sormak hakkınızdır. Ürünün ısıtma tesisatı için üretildiği ve hangi sistemlerde kullanılabileceği ambalajında yazar.

Yerden ısıtmada bu soru daha da önemlidir. Bu sistemlerde borular çoğunlukla plastiktir ve su daha düşük sıcaklıkta dolaşır; plastik borulara ve kollektörün contalarına uygun bir temizleyici seçilmesi, hatların da tek tek yıkanması gerekir.